Bu tarihsel kayıtların en güçlü arkeolojik karşılıklarından biri modern Arsuz'da ortaya çıktı.
Bu tarihsel kayıtların en güçlü arkeolojik karşılıklarından biri modern Arsuz'da ortaya çıktı.Arsuz'da yaşayan bir vatandaş bahçesine portakal fidanı dikmek isterken mozaik parçalarıyla karşılaştı.
Sonraki arkeolojik çalışmalar burada MS 6. yüzyıla tarihlenen Kutsal Havariler Kilisesi'nin bulunduğunu ortaya çıkardı.
Kazılarda geniş mozaik tabanlar, geometrik desenler, kuş ve tavus kuşu figürleri, mezarlar ve insan kalıntıları tespit edildi.
Buluntular arasındaki en insani ayrıntılardan biri ise bir mozaik yazıtıdır.
Yazıtın, özgürlüğüne kavuşmuş eski bir kölenin Tanrı'ya şükranını ifade ettiği şeklinde yorumlanması, arkeolojik kalıntıyı sıradan bir bina temelinden çıkarıp 1500 yıl önce yaşamış gerçek bir insanın hikâyesine dönüştürmektedir.
Bir başka deyişle bugün Arsuz'daki bir portakal bahçesinde yürürken altında yalnızca eski taşlar değil, geç antik çağın toplumsal hayatı, inancı ve kişisel hikâyeleri bulunabilir.